Home

Donyaye Hararat Store is a specialized reference for industrial heating elements and industrial thermocouples.

ترموکوپل چیست؟ اجزای آن – انواع و راهنمای انتخاب کامل

ترموکوپل یک سنسور است که برای اندازه‌گیری دما به کار می‌رود. این سنسور از دو سیم ناهم‌جنس ساخته شده است که با یکدیگر جوش خورده‌اند و اتصالی را تشکیل می‌دهند.

این اتصال در جایی قرار دارد که دما قرار است اندازه‌گیری شود. وقتی که دما در این اتصال تغییر می‌کند، یک ولتاژ تولید می‌شود. برای محاسبه دما، این ولتاژ با استفاده از جدول‌های مرجع ترموکوپل تبدیل می‌شود.

در واقع، ترموکوپل به عنوان یک سنسور حساس و دقیق برای اندازه‌گیری دما در انواع صنایع و برنامه‌های مختلف استفاده می‌شود. ترموکوپل‌های «فلز پایه» از انواع J و K و T و E تشکیل شده‌اند و به عنوان رایج‌ترین نوع ترموکوپل‌ها شناخته می‌شوند.

ترموکوپل ها و انواع آن ها یا سنسورهای دما در تایپ های گوناگون و مدل های مختلف در دنیا به چند نام شناخته میشوند. از جمله این نام ها جفت حرارتی، سنسور حرارتی یا حسگر گرمایشی میباشد.

انواع ترموکوپل
ترموکوپل‌ها از انواع مختلفی تشکیل شده‌اند که هر یک ویژگی‌ها و کاربردهای خاص خود را دارند. ترموکوپل‌های J، K، T و E از نوع “فلز پایه” هستند و برای اندازه‌گیری دما در دامنه‌های مختلف استفاده می‌شوند.

این انواع ترموکوپل‌ها معمولاً در صنایع مختلفی مانند پزشکی، خودروسازی و الکترونیک کاربرد دارند. از سوی دیگر، ترموکوپل‌های R، S و B که “فلز قیمتی” نامیده می‌شوند، در برنامه‌هایی با دماهای بالا مورد استفاده قرار می‌گیرند، مانند کوره‌های صنعتی و آزمایشگاهی.

هر یک از این ترموکوپل‌ها دارای مقاومت و استحکام مختلفی هستند که باعث می‌شود برای هر کاربرد خاصی ترموکوپل مناسبی انتخاب شود. انواع ترموکوپل ها در تایپ های مختلف عبارتند از:

• نوع K
• نوع J
• نوع R,S

که از شاخص ترین آن ها میتوان به ترموکوپل تایپ K که آن را دو فلز ناهمنام به نام های نیکل کروم (NiCr) و آلومل (Al) تشکیل میدهند که با اتصال این دو آلیاژ دریک نقطه ترموکوپل به وجود آمده و آن نقطه به عنوان جفت حرارتی یا حسگر گرمایشی دمای هر نقطه ای که مدنظر داشته باشیم را از دمای 200- تا 1200+ اندازه گیری میکند.

کاربرد ترموکوپل
ترموکوپل‌ها به عنوان یک سنسور حرارتی، در صنایع مختلف استفاده می‌شوند. این دستگاه‌ها در برق‌سازی، صنعت نفت و گاز، داروسازی، بیوتکنولوژی، سیمان‌سازی و صنایع کاغذ و پالپ به کار می‌روند.

علاوه بر این، ترموکوپل‌ها در اجاق‌های گازی، شومینه‌ها و توسترها نیز استفاده می‌شوند. انتخاب ترموکوپل‌ها به دلیل هزینه پایین، محدوده دمایی بالا، بازه‌های وسیع دما و دوام بالا انجام می‌شود.

قوانین ترموکوپل
قوانین ترموکوپل اصول و قواعدی هستند که نحوه عملکرد ترموکوپل‌ها را توصیف می‌کنند. ترموکوپل‌ها از دو فلز متفاوت ساخته شده‌اند که با یکدیگر اختلاف دمایی دارند. وقتی این دو فلز به یکدیگر وصل می‌شوند، یک ولتاژ تولید می‌شود که با توجه به اختلاف دمایی بین دو فلز، قابل اندازه گیری است.

ترموکوپل‌ها از قوانین فیزیکی پایه‌ای تبعیت می‌کنند و به دلیل توانایی آن‌ها در اندازه‌گیری دما، در بسیاری از صنایع و برنامه‌ها استفاده می‌شوند. با توجه به اینکه هر فلزی یک رابطه‌ی خاصی برای تولید ولتاژ دارد، انتخاب مناسبی از فلزها در ساخت ترموکوپل‌ها می‌تواند به دقت و کارایی آن‌ها کمک کند.

ترموکوپل چگونه کار میکند؟
ترموکوپل، یک دستگاه ساده و ابتدایی است که برای اندازه‌گیری دما استفاده می‌شود. این دستگاه از دو فلز ناهمسان تشکیل شده است که در اثر تغییر دما، یک اختلاف پتانسیل بین آن‌ها ایجاد می‌شود.

این اختلاف پتانسیل، توسط اثر سیبک تولید می‌شود که با ایجاد یک گرادیان دما در سیم‌های رسانایی، نیروی محرکه الکتریکی تولید می‌شود. در نتیجه، ولتاژ خروجی ترموکوپل بر اساس تغییرات دما استوار است و می‌تواند به عنوان یک سنسور دما در انواع صنایع و کاربردهای مختلف استفاده شود.

ترموکوپل‌ها از انواع مختلفی از مواد ساخته می‌شوند که امکان اندازه‌گیری دماهای به شدت بالا و پایین، از 200- درجه تا 2000+ درجه سلسیوس را محقق می‌سازند.

برای راحتی کاربران و انتخاب صحیح ترموکوپل برای هر کاربرد، استانداردهای بین‌المللی با کدهای رنگی برای ترموکوپل‌ها ایجاد شده است. این استانداردها به کاربران کمک می‌کنند تا سنسور ترموکوپل مناسب را برای هر کاربردی انتخاب کنند.

ترموکوپل تایپ K
ترموکوپل نوع k چیست؟ ترموکوپل نوع K یا “K Type Thermocouple” یکی از انواع مهم و کاربردی سنسورهای اندازه گیری دما است. این نوع سنسور با نام‌های ترموکوپل تیپ K، تایپ K و سِری کا نیز شناخته می‌شود و جزو محبوب‌ترین و پر استفاده ترین محصولات در بین دماسنج‌های ترموکوپل محسوب می‌گردد.

این سری از ترموکوپل ها در دو نوع ترموکوپل K هدمونت و سیمی میباشد. در مدل هدمونت ترموکوپل تایپ K از اجزایی به نام هد (کلگی) و پراب (غلاف) در ابعاد مختلف و در صورت نیاز اتصال کانکشن (رزوه) در سایزهای مختلف و ترمینال یا ترانسمیتر داخل هد میباشد که از نقطه خارجی هد ترموکوپل تایپ K که توسط گلند بسته میشود.

کابل رابط متصل به ترمینال یا ترانسمیتر خارج شده که اتصال کرومل و آلومل در کابل و مغزی هنگام اتصال رعایت شده به نمایشگر متصل میشود و این جفت حرارتی دما را با تلورانس چند درجه ای نسبت به بازه ی دمایی و متریال ترموکوپل تایپ K و متریال کابل ترموکوپل تایپ K و سطح مقطع مغزی تایپ K و جنس و متریال داخلی و بیرونی کابل رابط تایپ K بستگی دارد، اندازه گیری میکند.

ترموکوپل تایپ K را با چه مشخصاتی خریداری کنیم؟
در خرید ترموکوپل تایپ K و در هر دو نوع هدمونت و سیمی یکسری مشخصات فنی و ابعادی وجود دارد که جهت تهیه ترموکوپل تایپ K لازم است.

انتخاب نوع ترموکوپل هدمونت یا سیمی
در صورت انتخاب مدل هدمونت اول سایز قطر و طول پراب(غلاف) ترموکوپل تایپ K که نوک آن دمارا اندازه میگیرد را باید بدانیم.برای مثال ترموکوپل هدمونت تایپ K قطر پراب 6میلی متر و طول پراب 50میلی متر میباشد.

قسمت اتصال یا کانکشن
که در بعضی موارد ترموکوپل هدمونت تایپ K را به صورت رزوه دار استفاده میکنند که آن اتصال یا کانکشن در قسمت زیر هد ترموکوپل تایپ K قرار گرفته و جهت بسته شدن آن به محل مورد نظر روی دستگاه یا کوره یا هرمحل مورد نظری میباشد که سایز آن بستگی به فضای نقطه مدنظر دارد.

برای مثال ترموکوپل هدمونت تایپ K قطر 6 میلی متر و طول 100 میلی متر با کانکشن 1/2 اینچ را برای شما در تصویر پایین شرح میدهیم.

مشخصات لازم جهت خرید ترموکوپل تایپ K
با مشخص کردن این چهار ویژگی تقریبا توانسته ایم سفارش خود را به متصدی فروش ترموکوپل تایپ K انتقال دهیم. لازم به ذکر است که در بعضی مواقع ترموکوپل تایپ K را نسبت به دمای کاری آن طراحی و تولید میکنند. پس نتیجه میگیریم که قبل از مشخصات ظاهری ترموکوپل K هدمونت یا سیمی بهتر است که بازه دمایی آن را بدانیم.

ترموکوپل تایپ K بازه دمایی 200- تا 1200+ درجه را تحمل و اندازه گیری میکند. در نوع دوم یعنی ترموکوپل سیمی تایپ K به جز هد و ترمینال تمامی مشخصات ترموکوپل هدمونت تایپ K را نیاز داریم که اعم از قطر پراب و طول پراب و سایز رزوه میباشد. در این نوع کابل رابط تایپ K از قسمت انتهایی پراب با متراژ مختلف جهت اندازه گیری دما تا نمایشگر اتصال پیدا میکند.

نتیجه: در ترموکوپل سیمی K طول سیم و سطح مقطع آن از مشخصه های مهم جهت تهیه آن میباشد که در قیمت تاثیر بسیار دارد. در ترموکوپل سیمی تایپ K گاهی تا نمایشگر دستگاه هایی وجود دارد که با ایجاد نویز خطای ترموکوپل تایپ K را چند برابر میکند. در این مواقع بهتراست از کابل رابط با متریال شیلد استفاده کنیم که باز هم این مورد در قیمت آن تاثیر مستقیم دارد.

سوکت کانکتور ترموکوپل
سوکت کانکتور ترموکوپل و کانکتور ترموکوپل دو عنصر اساسی در صنعت ترمومتری است که در اندازه‌گیری دما استفاده می‌شوند. سوکت کانکتور ترموکوپل و کانکتور ترموکوپل هر دو ارتباط بین ترموکوپل و دستگاه اندازه‌گیری را فراهم می‌کنند.

اولین کاربرد مهم سوکت کانکتور ترموکوپل در صنعتی است که نیاز به انتقال دقیق دما و اطلاعات دیگر مربوط به حرارت دارد. این ابزارها به کار می‌روند تا دمای محیط را اندازه‌گیری کنند و اطلاعات را به سیستم کنترلی ارسال کنند. با استفاده از این کانکتورها، دقت بالا و قابلیت انتقال اطلاعات به صورت سریع و قابل اطمینان فراهم می‌شود.

دومین کاربرد مهم سوکت کانکتور ترموکوپل و کانکتور ترموکوپل در تجهیزات الکترونیکی است. این کانکتورها برای اتصال قطعات الکترونیکی به یکدیگر استفاده می‌شوند و به انتقال اطلاعات و انرژی بین این قطعات کمک می‌کنند. با استفاده از کانکتور ترموکوپل، اتصالات الکترونیکی به صورت سریع و مطمئن انجام می‌شود و خطر اتصال ناصحیح و خرابی قطعات کاهش می‌یابد.

ترموکوپل تایپ J و آشنایی با آن
ترموکوپل تایپ J یکسری مشخصه های فنی و ابعادی دارد که کاملا با ترموکوپل تایپ K در هر دو نوع هدمونت یا سیمی مشابه میباشد. تفاوت اصلی ترموکوپل تایپ J با ترموکوپل تایپ K در نوع آلیاژ و بازه دمایی و سرعت انتقال دما میباشد. ترموکوپل J از دو لاین مغزی آهن و کنستانت متشکل میشود که دارای محدوده دمایی 50- تا 800+ میباشد.

ترموکوپل نوع J و K چه تفاوتی دارند؟
ترموکوپل تایپ K برای محیط‌های با رطوبت بالا، دمای بالا و امکان اکسید شدن مورد استفاده قرار می‌گیرد. از طرف دیگر، ترموکوپل تایپ J برای محیط‌هایی که نیاز به حساسیت و دقت بالا دارند و دمای آن‌ها بسیار بالا نیست، مناسب است.

جمع بندی
ترموکوپل یک حسگر حرارتی است که برای اندازه‌گیری دما استفاده می‌شود. این حسگر از ترکیب دو فلز مختلف تشکیل شده است که در نتیجه تولید یک ولتاژ الکتریکی را به اثر دمای محیط کاهش یا افزایش می‌دهد. انواع ترموکوپل‌ها شامل ترموکوپل نوع K، نوع J، نوع E و نوع T می‌شوند. هر نوع ترموکوپل مختص به کاربردهای خاصی استفاده می‌شود.

برای مثال، ترموکوپل نوع K برای اندازه‌گیری دما در محدوده‌های بالا و پایین مورد استفاده قرار می‌گیرد، در حالی که ترموکوپل نوع J برای اندازه‌گیری دما در محدوده‌های متوسط استفاده می‌شود. ترموکوپل‌ها در صنایع مختلفی از جمله صنایع نفت و گاز، صنایع غذایی و صنایع دارویی استفاده می‌شوند.

تمامی محصولات در صورت نیاز متقاضی در بعضی از کیفیت های اروپایی به شرط کالیبراسیون مرجع و گارانتی بی قید و شرط در فاکتور فروشگاه ذکر و مهر میشود. تخصص دنیای حرارت در این زمینه با تجربه بالا و رزومه کاری آن در سطح پتروشیمی و پالایشگاه به شما اطمینان خاطر میدهد که پس از یکبار تجربه خرید برای همیشه محصولات حرارتی خود را از ما بخواهید.

ORIGINALLY FOUND ON-
Source: Donyaye Hararat Store(https://hararatshop.com/thermocouple-and-its-types/)

Contact Us

Donyaye Hararat Store
Tehran, South, No. 36, 1st floor, Lalehzar St, Akhwan Passage, ایران
www.hararatshop.com